ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਧਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। “ਅਸੀਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਹਿੰਦੂ ਹਾਂ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਅਜੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਝੜਪਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਦੇਸ਼ ਇੱਕਜੁੱਟ ਰਿਹਾ। ਹਿੰਦੂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣ ਨਾਲ ਵੀ ਵੰਡ ਹੋਈ।”
09 ਫਰਵਰੀ, 2026 – ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੈਮ ਸੇਵਕ ਸੰਘ (RSS) ਦੇ ਮੁਖੀ ਮੋਹਨ ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ RSS ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਸੱਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ RSS ਕਿਸੇ ਵੀ ਘਟਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਵਿੱਚ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ RSS ਇੱਕ ਅਰਧ ਸੈਨਿਕ ਬਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੂਟ ਮਾਰਚ ਅਤੇ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, RSS ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਖਾੜਾ ਜਾਂ ਫੌਜੀ ਸੰਗਠਨ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। RSS ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ RSS ਦੇ ਕੁਝ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹਨ।
ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਧਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। “ਅਸੀਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਹਿੰਦੂ ਹਾਂ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਅਜੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਝੜਪਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਦੇਸ਼ ਇੱਕਜੁੱਟ ਰਿਹਾ। ਹਿੰਦੂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣ ਨਾਲ ਵੀ ਵੰਡ ਹੋਈ।”
ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਵੀ RSS ਦੀ 100ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਦੋ-ਰੋਜ਼ਾ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਹ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੁਭਾਸ਼ ਘਈ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਪ੍ਰਸੂਨ ਜੋਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।
ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ 6 ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ:
ਹਿੰਦੂਤਵ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਛੱਡਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਨਾ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ, ਨਾ ਤੁਹਾਡੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਨਾ ਹੀ ਤੁਹਾਡੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਬਦਲਦੀ ਹੈ। ਹਿੰਦੂਤਵ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਧਰਮ ਨੂੰ ਥੋਪਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇੱਕੋ ਸਮਾਜ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਸੋਚ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਤਵ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀਅਤਾ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, “ਹਿੰਦੂ-ਮੁਸਲਿਮ ਏਕਤਾ” ਵਾਕੰਸ਼ ਗਲਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇੱਕ ਹਾਂ।
1925 ਵਿੱਚ ਆਰਐਸਐਸ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਲਵ ਵਜੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ (INC) ਬਣਾਈ। ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਇਆ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਨ (ਸਵਦੇਸ਼ੀ) ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਟੈਕਸਾਂ ਜਾਂ ਟੈਰਿਫਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਜਬੂਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਆਰਐਸਐਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਸੰਵਾਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਜੇਕਰ ਆਰਐਸਐਸ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧ ਹਕੀਕਤ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸੁਧਾਰ ਕਰਾਂਗੇ, ਪਰ ਸੱਚਾਈ ਜਾਣਨ ਲਈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੰਵਾਦ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨਸ਼ੇ ਨਾ ਲਵੇ ਜਾਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਨਾ ਕਰੇ। ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ; ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਹੇਡਗੇਵਾਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ
ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਭਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਰਐਸਐਸ ਮੁਖੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਰਾਮ ਮੋਹਨ ਰਾਏ, ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਅਤੇ ਦਯਾਨੰਦ ਸਰਸਵਤੀ ਵਰਗੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਘ ਇਸ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ ਨਿਰੰਤਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਆਰਐਸਐਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਡਾ. ਕੇਸ਼ਵ ਬਲੀਰਾਮ ਹੇਡਗੇਵਾਰ ਨੇ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੇਡਗੇਵਾਰ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਆਪਣੀ ਡਾਕਟਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਇਨਕਲਾਬੀ ਹਸਤੀਆਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ‘ਕੋਕੇਨ’ ਕੋਡ ਨਾਮ ਹੇਠ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਰਾਸ ਬਿਹਾਰੀ ਬੋਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਨਿਊਜ਼ 18