ਕੈਨੇਡਾ ਜਾਣ ਦੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਤੋਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਜੇਤੂ ਪਾਰੀ ਤੱਕ
15 ਗੇਂਦਾਂ ’ਚ ਨਾਬਾਦ 42 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦਿਵਾਈ ਰਿਕਾਰਡ ਜਿੱਤ; ਕਦੇ ਛੱਡਣ ਲੱਗਾ ਸੀ ਕ੍ਰਿਕਟ
24 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 – ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ : ਕਰੀਬ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨਮਨ ਧੀਰ ਚੁੱਪ-ਚੁਪੀਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਪੱਕੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ (ਪੀਆਰ) ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਬੱਲੇ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਪਰ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਸਥਿਤ ਹੈਗਲੇ ਓਵਲ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ’ਤੇ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 15 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਬਾਦ 42 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਪਾਰੀ ਖੇਡੀ।
ਪੰਜ ਮੈਚਾਂ ਦੀ ਟੀ-20 ਲੜੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਇਸ 24 ਸਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਨੇ ਪੰਜ ਚੌਕਿਆਂ ਅਤੇ ਦੋ ਛੱਕਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲੇ 226 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਸਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਭਾਰਤ ਨੇ 19.4 ਓਵਰਾਂ ਵਿੱਚ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਗੁਆ ਕੇ 230 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਂਦਿਆਂ ਦੋ ਗੇਂਦਾਂ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਚਾਰ ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ ਯਾਦਗਾਰੀ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਦੀ ਨਿਊ ਕੈਂਟ ਰੋਡ ਸਥਿਤ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹੰਝੂ ਵਹਿ ਤੁਰੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਘਰਸ਼ਪੂਰਨ ਸਫ਼ਰ ਸੀ ਜੋ ਸਾਲ 2022 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਕੰਢੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ।
31 ਦਸੰਬਰ, 1999 ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਨਮਨ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਆ ਗਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨਰੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਧੀਰ ਨੇ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰ ’ਤੇ ਨੌਕਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸੀਮਤ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਿੱਟਾਂ, ਅਕੈਡਮੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ੀਸਾਂ ਅਤੇ ਸਫ਼ਰ ਦੇ ਖ਼ਰਚੇ ਪੂਰੇ ਕਰਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਂ ਨਿਰੂਪਮਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦੇ ਸੁਫ਼ਨਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿਊਂਦਾ ਰੱਖਿਆ।
ਨਮਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੀ ਬਜਾਏ ਗਲੀ-ਮੁਹੱਲੇ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਿਆਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਵਸਨੀਕ, ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਟ੍ਰੇਨਰ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਰੁਣ ਦੇਵਗਨ ਨੇ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੇ ਨਮਨ ਨੂੰ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦਿਆਂ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਪਛਾਣ ਲਿਆ। ਦੇਵਗਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਮਨ ਦਾ ਬੈਟ ਸਵਿੰਗ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਪ ਬਿਲਕੁਲ ਕੁਦਰਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਮਨ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਰਹੂਮ ਗਗਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਤੇ ਸੁਭਾਸ਼ ਦੇਵਗਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿਵਾਈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਮਨ ਨੇ ਕਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਕ੍ਰਿਕਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਪੀਸੀਏ) ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਅੰਡਰ-16 ਅੰਤਰ-ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਬਰਨਾਲਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੋ ਦਿਨਾ ਮੈਚ ਦੌਰਾਨ ਨਮਨ ਨੇ ਰਿਕਾਰਡ 471 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਪਾਰੀ ਖੇਡਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਲੋਹਾ ਮਨਵਾਇਆ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਰਸਤਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਨਮਨ ਨੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮੈਚ ਖੇਡਣ ਲਈ 11ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਛੱਡੀ, ਤਾਂ ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਜਨੂੰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਟਾਨ ਵਾਂਗ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹੇ।
ਅੰਡਰ-16 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਮਨ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਾ ਜਦੋਂ ਚੋਣਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ। ਸਾਲ 2022 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਵਸੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ, “ਕ੍ਰਿਕਟ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਲ ਦੇ ਕੇ ਦੇਖ”।
ਨਮਨ ਨੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ। ਦਸੰਬਰ 2022 ਵਿੱਚ ਨਮਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੱਠ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ 476 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2023-24 ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਖ਼ਿਤਾਬੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਅਹਿਮ ਰਿਹਾ।
ਉਸ ਦੀ ਹਮਲਾਵਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨੇ ਆਈਪੀਐੱਲ ਟੀਮਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ। ਦਸੰਬਰ 2023 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਿਆ। ਨਵੰਬਰ 2024 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 5.25 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਨਾਲ ਰਿਟੇਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2025 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟੀਮ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਰਹੇ।
ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਸਤੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੇਰ-ਏ-ਪੰਜਾਬ ਟੀ-20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸੂਰਮਾਜ਼ ਵੱਲੋਂ ਖੇਡਦਿਆਂ ਮੁਹਾਲੀ ਕਿੰਗਜ਼ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਿਰਫ਼ 64 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 173 ਦੌੜਾਂ (ਸੈਂਕੜਾ 37 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ) ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ‘ਮੈਨ ਆਫ਼ ਦਾ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ’ ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸੇ ਦਮਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸਦਕਾ ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਭਾਰਤੀ ਵਨਡੇਅ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਟੀ-20 ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚ ਦਿੱਤਾ।
ਨਮਨ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਅਰੁਣ ਦੇਵਗਨ ਲਈ ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਭਾਵੁਕ ਪਲ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਕੋਚ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਭਚਿੰਤਕ ਹਾਂ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਬਾਂਹ ਫੜ ਕੇ ਮੈਦਾਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਾਂ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਦੇਖਣਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁੱਖ ਹੈ।”
ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਭਚਿੰਤਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕੋ ਅਫ਼ਸੋਸ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਕੋਚ ਗਗਨ ਸੰਧੂ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਚਹੇਤੇ ਚੇਲੇ ਦੇ ਇਸ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੁਕਾਮ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪਿਤਾ ਨਰੇਸ਼ ਧੀਰ ਨੇ ਭਾਵੁਕ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਅੱਜ ਜਿਊਂਦੇ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ।
ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਯੂਨ